Sollicitatiegesprek voorbereiden: 7 stappen en 6 pitches

Door Mustafa Tarabya, oprichter van CVBooster · Gepubliceerd 2026-10-26 · Bijgewerkt 2026-10-26

8 min leestijd

Je bereidt een sollicitatiegesprek voor met zeven stappen: onderzoek de organisatie, oefen de vragen hardop, schrijf voorbeelden in STARR, bedenk eigen vragen, kies kleding, regel de praktische dingen en ken je rechten. Een goed gesprek duurt niet lang, de voorbereiding wel. Werk.nl, de Universiteit Utrecht en de Rijksoverheid leggen de stappen uit en staan hieronder letterlijk. Je vindt zes complete antwoorden op de eerste vraag: vertel iets over jezelf. Geschreven door Mustafa Tarabya, die voor zijn eigen bedrijf mensen aannam, elke sollicitatie zelf las en nu de gidsen van CVBooster schrijft.

Het gesprek duurt een half uur en de voorbereiding op papier twee. In de praktijk is het omgekeerd: twee uur piekeren en een half uur improviseren. Dit stuk draait dat om.

Stap 1: Onderzoek de organisatie en de vacature

Begin met lezen. De Universiteit Utrecht zegt in het Engels:

Citaat: "Read up on the organisation and current developments in the industry." (Universiteit Utrecht)

Lees de website, de vacature en de recente berichten van het bedrijf. Streep in de vacature de drie dingen aan die het zwaarst wegen. Daar draait je hele gesprek om. Bij elk daarvan schrijf je op welk voorbeeld je hebt.

Stap 2: Oefen de vragen hardop

Werk.nl heeft een lijst van dertien meestgestelde vragen en zegt hoe je ze oefent:

Citaat: "Schrijf de antwoorden eerst voor uzelf op en oefen ze daarna hardop." (werk.nl)

De eerste vraag van bijna elk gesprek is: kunt u iets over uzelf vertellen? Werk.nl zegt wat de vraag doet:

Citaat: "Dit is uw kans om kort en krachtig te vertellen wie u bent en wat u geschikt maakt voor de baan." (werk.nl)

Een pitch bestaat uit drie delen: wie je bent in één zin, wat je gedaan hebt dat bij de baan past, en waarom je hier zit. Hieronder staan zes complete pitches, elk van ongeveer een halve minuut hardop. De eerste is voor iemand met nog weinig werkervaring.

Voorbeeld 1: starter in de winkel

Pitch 'vertel iets over jezelf', starter, verkoper, Almere (80 woorden)

Ik ben Yasmin, 19, en ik rond in juli de opleiding verkoper af. Mijn stage liep ik bij een elektronicawinkel. Daar leerde ik om bij elke klant eerst te vragen wat hij thuis al heeft, voor ik iets laat zien. Op de drukste zaterdag in december bediende ik zelfstandig de afdeling telefoons, en ik kreeg het compliment van de filiaalmanager dat er niemand weg ging zonder advies. Ik zit hier omdat uw winkel precies zo werkt: adviseren, en niet duwen.

Mijn cv afstemmen op deze vacature

Let op wat ontbreekt: geen opsomming van eigenschappen en geen levensverhaal vanaf de basisschool. De pitch noemt één ding dat de schrijver leerde en één moment waarop het werkte.

Stap 3: Schrijf voorbeelden in STARR

Voor vragen over wat je gedaan hebt, gebruik je de STARR-methode. Werk.nl legt hem uit met vijf vragen: Situatie, Taak, Actie, Resultaat en Reflectie. Een voorbeeld bestaat dus uit wat er speelde, wat jij moest doen, wat je deed, wat eruit kwam en wat je nu anders zou doen. De Universiteit Utrecht raadt hetzelfde aan en zegt dat je situaties moet bedenken uit je bijbaan, je studie of je vrienden. Schrijf drie voorbeelden op: één over samenwerken, één over druk en één over een probleem dat je oploste.

Voorbeeld 2: zijinstromer

Pitch 'vertel iets over jezelf', zijinstromer, van chauffeur naar planner, Zwolle (83 woorden)

Ik heb zes jaar vrachtwagen gereden en wil nu plannen. Dat is geen toeval. Elke ochtend zag ik de planning die ik kreeg, en elke middag zag ik waar die niet klopte. Ik vertelde dat aan de planner, en hij liet me de rittenlijst voor mijn eigen route herschikken. Mijn kilometers per vracht daalden, volgens zijn cijfers. Daarna ben ik het planningspakket gaan leren in een avondcursus. Ik zit hier omdat u een planner zoekt die weet hoe het voor een chauffeur voelt.

Stap 4: Bedenk je eigen vragen

Aan het eind van het gesprek vraagt de werkgever of je zelf nog vragen hebt. Werk.nl noemt wat je niet moet doen:

Citaat: "Stel tijdens het eerste gesprek geen vragen over het salaris, de werktijden of arbeidsvoorwaarden." (werk.nl)

Goede vragen gaan over de functie, het team en de volgende stappen. Bijvoorbeeld: wat zijn mijn belangrijkste taken, wat voor mensen werken in het team, en wanneer laat u weten wie er doorgaat naar de volgende ronde? Dat laatste is een vraag die werk.nl zelf noemt. Schrijf ze op en neem het papier mee, want dat mag.

Voorbeeld 3: ervaren kracht

Pitch 'vertel iets over jezelf', ervaren, financieel administrateur, Utrecht (77 woorden)

Ik ben financieel administrateur en werk al elf jaar met debiteuren, crediteuren en de maandafsluiting. De laatste vier jaar deed ik die afsluiting voor drie bedrijven tegelijk, en ik heb de deadline van de vijfde werkdag nooit gemist. Wat ik daarbij leerde, is dat een afsluiting vooral valt of staat met wie de cijfers aanlevert, dus ik maakte een lijstje voor de aanleveraars. Ik zit hier omdat u een administrateur zoekt die de afdeling kan helpen versnellen.

Stap 5: Kies je kleding en je houding

De Universiteit Utrecht noemt het kort: de kleding hangt af van de organisatie, maar je ziet er altijd verzorgd uit. Werk.nl noemt de rest van de eerste indruk, van een stevige hand tot rechtop zitten. Het belangrijkste is een gerust uitgangspunt:

Citaat: "Het sollicitatiegesprek is geen test met goede of foute antwoorden." (werk.nl)

Dat verandert wat je met de stilte doet. Werk.nl zegt: "Wees niet bang voor stiltes, even nadenken mag." En als je het antwoord niet weet: "Weet u een antwoord echt niet, zeg dat dan." De Universiteit Utrecht voegt eraan toe dat mensen snel merken wanneer je iets anders voorwendt dan je bent.

Voorbeeld 4: herintreder

Pitch 'vertel iets over jezelf', herintreder na vier jaar, receptioniste, Apeldoorn (85 woorden)

Ik was zes jaar receptioniste bij een tandartspraktijk. Daarna ben ik vier jaar thuis geweest, eerst voor mijn kinderen en daarna voor mijn vader. Dat is nu afgerond. Ik heb dit jaar een cursus Excel en Word gedaan en vrijwilligerswerk gedaan op de balie van een buurthuis. In mijn oude werk leerde ik dat een balie het eerste is dat mensen zien, en dat een rustige stem bij de balie een wachtkamer kalm houdt. Ik zit hier omdat u een balie zoekt met die rust.

Stap 6: Regel het praktische

Controleer de route, de tijd, de naam van je gesprekspartners en wat je meeneemt. Neem je cv op papier mee, je lijst met vragen en een pen. Dat zijn mijn eigen punten, geen voorschrift. Voor een online gesprek geldt een eigen lijst. Werk.nl zegt:

Citaat: "Check daarom altijd van te voren uw internetverbinding." (werk.nl)

Zet daarnaast je camera op ooghoogte, kies een rustige plek en sluit andere apps af.

Voorbeeld 5: leidinggevende

Pitch 'vertel iets over jezelf', leidinggevende, teamleider zorg, Groningen (83 woorden)

Ik leid sinds drie jaar een team van veertien verzorgenden in de thuiszorg. Ik begon als verzorgende en ben doorgegroeid doordat ik de roosters ging maken. Mijn grootste les is dat een team niet leert van wat ik zeg, maar van wat ik laat zien. Daarom loop ik elke maand een dag mee in de wijk. Het verzuim in ons team lag vorig jaar lager dan het gemiddelde van onze organisatie. Ik zit hier omdat ik wil leren sturen op een grotere schaal.

Stap 7: Ken je rechten

Een werkgever mag niet alles vragen. De Rijksoverheid schrijft:

Citaat: "Een werkgever mag u tijdens de sollicitatieprocedure alleen vragen stellen die relevant zijn voor de functie waarop u solliciteert." (Rijksoverheid)

Komt er toch een vraag over je privéleven of je gezondheid, dan hoef je die volgens de Rijksoverheid niet te beantwoorden. Je kunt vriendelijk vragen of de vraag iets uitmaakt voor de functie. Meer vragen en antwoorden staan in vragen bij een sollicitatiegesprek, en een voorbeeld van een heel gesprek in sollicitatiegesprek voorbeeld.

Voorbeeld 6: student op zoek naar stage

Pitch 'vertel iets over jezelf', student, stage marketing, Nijmegen (72 woorden)

Ik ben Tim, derdejaars student Communicatie. Ik schrijf al twee jaar de nieuwsbrief van mijn studievereniging, en ik leerde dat een onderwerpregel het meeste werk is. Ik probeerde drie versies voor elke editie en bewaarde die met de hoogste openingsgraad. Nu zoek ik een stage waarin ik dat voor echte klanten kan doen. Ik zit hier omdat uw bureau campagnes maakt voor lokale merken, en daar wil ik leren hoe het werkt.

Mijn cv afstemmen op deze vacature

Na het gesprek

Je bent klaar als je de volgende stappen kent. Vraag aan het eind wanneer je iets hoort. Stuur dezelfde dag een korte bedankmail, zoals in sollicitatiebrief afsluiten. Over salaris zegt de Universiteit Utrecht dat dit meestal pas in een tweede gesprek aan bod komt: laat de ruimte aan de interviewers. Je cv is dan al lang beoordeeld. Werk het bij in de CV-maker. Alle 99 sjablonen vul je gratis in.

Veelgestelde vragen

Hoe bereid je je voor op een sollicitatiegesprek?

Onderzoek de organisatie en de vacature, oefen de meestgestelde vragen hardop, schrijf drie voorbeelden in STARR, bedenk eigen vragen en kies verzorgde kleding. Regel de route of de techniek vooraf. Werk.nl raadt aan de antwoorden eerst op te schrijven en daarna hardop te oefenen.

Wat neem je mee naar een sollicitatiegesprek?

Neem je cv op papier mee, een pen, een notitieblok met je vragen en de vacaturetekst. Werk.nl zegt dat je je vragen gerust bij je mag houden tijdens het gesprek. Neem een identiteitsbewijs mee als de uitnodiging daar om vraagt.

Wat trek je aan bij een sollicitatiegesprek?

Kleding die past bij de organisatie en altijd verzorgd is. De Universiteit Utrecht noemt schone en gestreken kleding, gepoetste schoenen en verzorgd haar. Kijk op de website van het bedrijf hoe medewerkers eruitzien, en kies een niveau net formeler dan dat.

Wat zeg je bij de vraag 'vertel iets over jezelf'?

Een korte pitch van ongeveer een halve minuut met drie delen: wie je bent, wat je gedaan hebt dat past bij de baan, en waarom je hier zit. Werk.nl noemt dit je kans om kort en krachtig te vertellen wie je bent. Oefen hem hardop.

Hoe bereid je je voor op een tweede sollicitatiegesprek?

Lees je aantekeningen van het eerste gesprek en bedenk welke vragen er nog open staan. De Universiteit Utrecht zegt dat arbeidsvoorwaarden meestal pas in een tweede gesprek aan bod komen, dus bereid je salarisvraag voor. Neem het gesprek niet over: laat de ander beginnen.

Meer uit deze reeks

Meer artikelen

Get your free ATS score · All articles